Unified Payment Interface :सध्याच्या युगात डिजिटल गोष्टी भरपूर प्रमाणात सामोरे येत आहेत. महत्वाचे म्हणजे सध्याचे युग हे पूर्णपणे डिजीटल आहे. या डिजीटल युगात ऑनलाईन पेमेंट पद्धत सर्वात अग्रेसर आहेत.

आणि यात महत्वाचा भाग म्हणजे UPI ! अशातच युनिफाइड पेमेंट्स इंटरफेस (UPI) ने भारतातील इलेक्ट्रॉनिक पेमेंट सिस्टममध्ये क्रांती केली आहे.

याद्वारे तुम्ही बँक खात्याशी जोडलेल्या मोबाईल ऍप्लिकेशनचा वापर करून पेमेंट करू शकता. तुम्ही एका मिनिटापेक्षा कमी वेळात एखाद्या व्यक्तीच्या बँक खात्यात पैसे ट्रान्सफर करू शकता.

UPI अतिशय सुरक्षित प्लॅटफॉर्म वापरते. यासाठी वापरकर्त्यांना बँकेत आधीच नोंदणीकृत मोबाईल नंबर वापरून UPI ​​मध्ये नोंदणी करावी लागेल.

सुरक्षित प्लॅटफॉर्म काहीही असो, व्यवहारांसाठी UPI वापरताना तुम्ही काळजी न घेतल्यास, तुमची फसवणूक होऊ शकते. सुरक्षित UPI पेमेंट आणि फसवणूक टाळण्यासाठी, काही गोष्टी लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे, ज्या आम्ही येथे सांगितल्या आहेत.

UPI आयडी सत्यापित करणे आवश्यक आहे :- तुम्ही तुमच्या UPI-सक्षम अॅपद्वारे एखाद्या व्यक्तीच्या युनिक UPI आयडीवर पैसे ट्रान्सफर करू शकता. त्याचप्रमाणे, तुम्ही तुमच्या युनिक UPI ID द्वारे इतरांकडून पेमेंट प्राप्त करू शकता. योग्य व्यक्तीकडे पैसे हस्तांतरित करण्यासाठी, UPI आयडी योग्य असणे आवश्यक आहे.

तुम्ही पेमेंट करता तेव्हा, व्यवहार सुरू करण्यापूर्वी प्राप्तकर्त्याचा UPI आयडी सत्यापित करा. चूक टाळण्यासाठी, तुम्ही रक्कम हस्तांतरित करण्यापूर्वी 1 रुपये ची छोटी रक्कम हस्तांतरित करू शकता आणि अशा प्रकारे ते सत्यापित केले जाऊ शकते.

QR कोड वापरून पेमेंट करण्यापूर्वी पडताळणी करा :- तुम्ही UPI QR कोड स्कॅन करून रिसीव्हरला पेमेंट ट्रान्सफर करू शकता. तुम्ही QR कोड स्कॅन केल्यावर पेमेंट पेजवर रिसीव्हरचा युनिक UPI कोड दिसेल.

रक्कम हस्तांतरित करण्यापूर्वी तुम्हाला QR कोड सत्यापित करावा लागेल. अशीही काही प्रकरणे आहेत ज्यात फसवणूक करणाऱ्यांनी व्यापार्‍याचा QR कोड स्वतःचा बदलला आहे. यामुळे तुम्ही फसवणुकीला बळी पडू शकता.

अशी परिस्थिती टाळण्यासाठी, तुम्ही व्यापारी किंवा पेमेंट प्राप्तकर्त्याने सत्यापित केलेला आणि शेअर केलेला QR कोड वापरला पाहिजे.

तुमचा UPI पिन कधीही शेअर करू नका :- तुम्ही UPI-सक्षम अॅप वापरून पेमेंट ट्रान्सफर करता तेव्हा, व्यवहार ऑथेंटिकेट करण्यासाठी एक युनिक पिन आवश्यक असतो.

तुमची बँक तुमच्या UPI आयडीशी लिंक करताना युनिक पिन सेट करावा लागेल. तुम्ही तुमचा UPI पिन कोणाशीही शेअर करू नये.

तुमचा स्मार्टफोन लॉक ठेवा :- जर तुमचा फोन पासवर्डने लॉक केलेला असेल तर त्यामुळे फसवणूक होण्याची शक्यता कमी होते.

जेव्हा तुमचा फोन हरवला जातो आणि चुकीच्या हातात पडतो, तेव्हा तुमची फसवणूक होण्याची शक्यता कमी असते. मात्र, तुम्हाला तुमच्या स्मार्टफोनचा पासवर्ड अशा प्रकारे ठेवावा लागेल की कोणीही तो सहज क्रॅक करू शकणार नाही. तुमचा पासवर्ड नेहमी बदला.

एकाधिक UPI अॅप्स वापरणे टाळा :- तुमच्या मोबाईलवर एकाधिक UPI अॅप्स लोड केल्याने गोंधळ होऊ शकतो आणि तुमच्याकडून चुका होऊ शकतात. UPI व्यवहार मोफत असल्याने, एकापेक्षा जास्त UPI अॅप वापरल्याने तुम्हाला कोणत्याही प्रकारे फायदा होत नाही.

BankBazaar चे CEO आदिल शेट्टी सुचवतात, “UPI इंटरऑपरेबल आहे, याचा अर्थ कोणत्याही बँक किंवा UPI अॅपद्वारे दोन UPI ​​वापरकर्त्यांमध्ये पैसे ट्रान्सफर केले जाऊ शकतात.

तुमच्यापेक्षा वेगळे अॅप वापरून एखाद्याला पैसे देताना, तुम्हाला त्यांच्या फोन नंबरवर पैसे भरण्यात अडचणी येऊ शकतात, परंतु तुम्ही त्यांच्या QR कोड किंवा त्यांच्या UPI आयडीवर कधीही पैसे देऊ शकता.”

असत्यापित लिंकवर कधीही क्लिक करू :- नका एसएमएस किंवा ईमेलद्वारे मिळालेल्या लिंकवर क्लिक करून लोकांची फसवणूक झाल्याची अनेक प्रकरणे समोर आली आहेत.

तुम्ही तुमच्या फोनवर प्राप्त झालेल्या अ-सत्यापित लिंकवर क्लिक करणे टाळावे. तुमची ओळख आणि बँकिंग पासवर्ड/पिन चोरण्यासाठी तुमचा फोन हॅक करण्यासाठी अशा लिंक्सचा वापर केला जातो. तुम्हाला अशा लिंक मिळाल्यास, तुम्ही त्यांना ताबडतोब हटवू शकता किंवा ब्लॉक करू शकता.

रक्कम कपातीवर मिळालेला एसएमएस तपासा :- या सर्व गोष्टी असूनही, तुम्ही तुमच्या बँक खात्यात होणार्‍या सर्व व्यवहारांबाबत सावध असले पाहिजे.

जेव्हाही तुम्ही पेमेंट करण्यासाठी UPI वापरता, तेव्हा तुमच्या खात्यातून कापलेली रक्कम सत्यापित करण्यासाठी तुम्ही बँकेकडून तुमच्या नोंदणीकृत मोबाइल नंबरवर आलेला एसएमएस तपासावा.

तुम्हाला UPI व्यवहाराशी संबंधित कोणतीही समस्या येत असल्यास, तुम्ही दिलेल्या टोल-फ्री नंबरवर कॉल करून तुमच्या बँकेच्या कस्टमर केअरशी संपर्क साधू शकता. सर्व UPI-सक्षम अॅप्सना हेल्पलाइन क्रमांक असतो.