Mutual fund : आर्थिक बाबींबद्दल जाणकार असलेला माणूस आपल्या आर्थिक भविष्याच्या दृष्टीने प्रयत्न करत असतो. याच प्रयत्नांचा एक भाग म्हणून त्याची गुंतवणूक महत्त्वाची ठरत असते.

प्रत्येक व्यक्ती गुंतवणुकीचे विविध पर्याय आजमावत असतो. त्यातीलच एक महत्त्वाचा पर्याय म्हणजे म्यूच्युल फंड. आज आपण अशाच एका mutual fund बाबत जाणून घेणार आहोत.

वास्तविक फ्रंट रनिंगच्या प्रकरणानंतर म्युच्युअल फंडाच्या कामाच्या पद्धतीवर प्रश्न उपस्थित केले जात आहेत. यामुळे म्युच्युअल फंडाच्या करोडो ग्राहकांच्या विश्वासाला तडा जाण्याची भीती आहे.

त्यांचे पैसे पारदर्शक पद्धतीने गुंतवले जातील या आशेने ग्राहक म्युच्युअल फंडाच्या योजनांमध्ये गुंतवणूक करतात. गेल्या आठवड्यात, SEBI ने IIFL आणि Fidelity चा समावेश असलेल्या आघाडीच्या प्रकरणांमध्ये अंतिम आदेश दिला.

या दोन्ही प्रकरणामध्ये डीलर्सना फंडाच्या वतीने खरेदीची माहिती होती. या माहितीचा फायदा घेण्याचा प्रयत्न केला. फंडाच्या वतीने खरेदीची ऑर्डर देण्यापूर्वी त्यांनी गुप्तपणे काही संशयास्पद खात्याद्वारे त्यांचे ऑर्डर दिले.

असे करून डीलर्सनी चुकीच्या पद्धतीने 4 कोटींहून अधिक कमाई केली. अलीकडे, आघाडीवर चालणाऱ्या अॅक्सिस म्युच्युअल फंडाचा मुद्दा खूप चर्चेत आहे. अॅक्सिस बँकेच्या अंतर्गत तपासाचे निकाल अद्याप आलेले नाहीत.

सेबीही या प्रकरणाची चौकशी करत आहे. अॅक्सिस बँक SEBI ला तिच्या तपासाबाबत अपडेट करत आहे. येथे, म्युच्युअल फंड उद्योगातील अधिकारी म्हणतात की ते समोर चालणारी प्रकरणे टाळण्यासाठी नियम कडक करत आहेत.

त्यामुळे अशी प्रकरणे लवकरात लवकर उघडकीस येतील, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला. म्युच्युअल फंड देखील त्यांचे व्यवहार आणि व्यापार पद्धती बाहेरील एजन्सींकडून तपासण्याचा विचार करत आहेत.

एका फंड हाऊसच्या एक्झिक्युटिव्हने नाव न सांगण्याच्या अटीवर सांगितले की, “आम्हाला प्रत्येक तिमाहीत बाह्य एजन्सीकडून सर्वसमावेशक आढावा घ्यायचा आहे.

आम्ही व्हिसलब्लोअर पॉलिसी मजबूत करण्याचाही प्रयत्न करत आहोत.” दुसऱ्या फंड हाऊसच्या सीईओने नाव न सांगण्याच्या अटीवर सांगितले की, “काही फंड हाऊस हे आधीच करत आहेत.

उर्वरित अंमलबजावणीवर देखरेख वाढवण्याचा प्रयत्न करत आहेत. हे देखील पाहिले जात आहे की फंड हाऊसचे ऑर्डर प्लेसमेंट केले जात आहे. पूर्ण झाले.”

प्रत्येक वेळी सर्वोत्तम संभाव्य किंमत मिळत आहे का.” तो म्हणाला की जर फंड हाऊसला सर्वोत्तम किंमत मिळाली नाही आणि हे पुन्हा पुन्हा होत असेल तर काहीतरी चूक होऊ शकते.

आर बालकृष्णन, जे म्युच्युअल फंड कंपनीचे सीईओ आहेत आणि त्यांना उद्योगाचा मोठा अनुभव आहे, म्हणाले की फंड व्यवस्थापक आणि डीलर्सच्या भूमिका पूर्णपणे वेगळ्या करण्याची गरज आहे.

“पॅसिव्हली मॅनेज्ड फंडांमध्ये कदाचित काही फरक पडणार नाही, परंतु आर्बिट्राज फंडासारख्या फंडांच्या बाबतीत, दोन्हीमध्ये फरक करणे महत्त्वाचे आहे.” ते म्हणाले.

समोरच्या बाबींमध्ये, डीलर्स त्यांच्या ज्ञानाचा फायदा घेण्यासाठी त्याच्या मित्राची किंवा नातेवाईकाची खाती वापरतात. वरील माहिती दिलेल्या एका CEO ने सांगितले की, “काही फंड हाऊसेस ज्याच्याकडे आधीपासून सुरू असलेली प्रकरणे रोखण्यासाठी यंत्रणा नाही ते जवळच्या नातेवाईकांशी आणि डीलरच्या घोषित नातेवाईकांसोबत कसे व्यवहार करू शकतात ते पहात आहेत. तुम्ही तपशील माहिती मिळवू शकता..”

काही म्युच्युअल फंड हाऊसेस घरातून काम करण्यासारखी सुविधा दूर करण्याचा विचार करत आहेत. ते त्यांच्या गुंतवणूक संघातील सर्व सदस्यांना कार्यालयात बसून काम करण्यास भाग पाडत आहेत.

“गुंतवणूक संघाला बाजाराच्या वेळेत कार्यालयात असणे आवश्यक आहे. आठवड्यातून एक दिवस किंवा दोन दिवस घरून काम करण्याची परवानगी दिली जाऊ नये,” असे सीईओ म्हणाले.