Cyber Fraud : आजघडीला डिजिटल युगत ऑनलाइन फसवणुकीच्या घटनांमध्ये भरपूर वाढ झाली आहे. अनेक लोकांना यामुळे आपल्या कष्टाच्या पैशांना मुकावे लागले आहे.

यामुळे आपण आता काळजी घेणे गरजेचे आहे. महत्वाचे म्हणजे बचत खात्यात तुमचे पैसे सुरक्षित असू शकतात, परंतु काहीवेळा त्यात फसवणुकीचे प्रकारही घडतात.

तुमचे पैसे खात्यात सुरक्षित असावेत असे तुम्हाला वाटत असेल, तर कोणतीही सायबर फसवणूक टाळण्यासाठी तुम्ही बँकिंग फसवणुकीबद्दल स्वतःला शिक्षित करणे महत्त्वाचे आहे.

कोणत्याही प्रकारची बँकिंग फसवणूक टाळण्यासाठी तुम्ही काळजी घेणे महत्त्वाचे आहे. फिशिंग, कार्ड स्किमिंग, ओळख चोरी आणि चेक फ्रॉड या फसवणुकीच्या काही सामान्य पद्धती आहेत.

येथे आम्ही काही महत्त्वाच्या गोष्टी सांगितल्या आहेत, ज्याच्या मदतीने तुम्ही बचत खात्यातील तुमच्या पैशांच्या सुरक्षिततेची काळजी घेऊ शकता. तुम्ही तुमचे बचत खाते कसे सुरक्षित ठेवू शकता ते जाणून घेऊया.

कमकुवत पासवर्ड महाग पडू शकतात :– तुमचा ऑनलाइन बँकिंग पासवर्ड कमकुवत असल्यास, हॅकर्स तुमच्या खात्यात प्रवेश करू शकतात.

आता प्रश्न असा आहे की कमकुवत किंवा कमकुवत पासवर्ड म्हणजे काय? काही उदाहरणे अशी आहेत – ‘पासवर्ड’, ‘क्वेर्टी’, ‘123456’. तसेच, पासवर्ड म्हणून तुमचे किंवा तुमच्या जवळच्या नातेवाईकाचे नाव, मोबाईल नंबर, तुमचा वाहन क्रमांक, जन्म वर्ष किंवा लग्नाचा वाढदिवस वापरणे चांगले नाही.

तुमचा कोणताही जवळचा मित्र किंवा नातेवाईक या पासवर्डमध्ये प्रवेश करू शकतो. तसेच, सर्व खात्यांसाठी एकच पासवर्ड वापरला जाणार नाही याची काळजी घ्या.

कारण यासोबतच तुमचे एखादे खाते हॅक झाल्यास इतर खातेही हॅक होण्याची शक्यता वाढते. म्हणूनच तुमच्या खात्याचा पासवर्ड युनिक आणि मजबूत ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

वैयक्तिक तपशील कोणाशीही शेअर करू नका :- तुम्ही तुमची वैयक्तिक माहिती कधीही कोणाशीही शेअर करू नये. यामुळे तुमचे बँक खाते धोक्यात येऊ शकते.

लक्षात ठेवा की तुमची जन्मतारीख, स्वाक्षरी, लग्नाची तारीख, कुटुंबातील सदस्यांचे नाव, आयडी प्रूफ इत्यादींचा वापर करून, हॅकर्स तुमच्या सुरक्षा प्रश्नाच्या उत्तराचा अंदाज लावू शकतात आणि तुम्ही फसवणुकीला बळी पडू शकता.

बँकेच्या सुरक्षा सूचनांचे पालन करा :- बँका सहसा ईमेल आणि सोशल मीडियाद्वारे वेळोवेळी सुरक्षा सल्ला पाठवतात. ते ग्राहकांना त्यांची खाती सुरक्षितपणे कशी वापरायची याबद्दल शिक्षित करतात. तुम्ही या सल्ल्यांचे पालन केले पाहिजे आणि त्यामध्ये दिलेल्या सूचनांचे नेहमी पालन करावे.

तुमचे बँक स्टेटमेंट आणि मेसेज नियमितपणे तपासा :- तुमच्या बँक खात्यावर लक्ष ठेवा कारण ते तुम्हाला कोणत्याही संशयास्पद क्रियाकलापाचा त्वरीत मागोवा घेण्यास मदत करू शकते.

बँका ग्राहकांना व्यवहाराबद्दल अलर्ट करण्यासाठी एसएमएस आणि ईमेल पाठवतात. तुम्हाला बँकेकडून प्राप्त होणारा संदेश तुम्हाला फसवणूकीचे व्यवहार लवकर ओळखण्यास आणि नुकसान टाळण्यास मदत करू शकतो.

सुरक्षित नेटवर्कमध्ये ऑनलाइन बँकिंग वापरा :- हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स, कॅफे इत्यादी सार्वजनिक नेटवर्कमध्ये इंटरनेट ऍक्सेस करताना ऑनलाइन बँकिंग व्यवहारांचा वापर टाळा.

ऑनलाइन बँकिंग चॅनेलवर सुरक्षित प्रवेशासाठी सार्वजनिक इंटरनेट नेटवर्क कॉन्फिगर केले जाऊ शकत नाही, त्यामुळे हॅकर्स अशा नेटवर्कमध्ये होणाऱ्या कोणत्याही व्यवहाराचा मागोवा घेऊ शकतात.

आपत्कालीन परिस्थितीत, जर तुम्ही सार्वजनिक नेटवर्क वापरून तुमच्या बँक खात्यात प्रवेश केला असेल, तर तुम्ही सुरक्षित नेटवर्कवर येताच पासवर्ड बदला.

तुमचे चेकबुक सुरक्षित ठेवा :- तुमचे चेकबुक नेहमी सुरक्षित ठेवा आणि चेक कोणालाही देऊ नका (रद्द न करता). फसवणूक करणारे तुमच्या बँक खात्यातून पैसे काढण्यासाठी तुमच्या स्वाक्षरीचे अनुकरण करू शकतात किंवा तुमचा चेक वापरून आर्थिक व्यवहार करू शकतात.

म्युच्युअल फंडामध्ये गुंतवणूक करण्यासारख्या काही व्यवहारांमध्ये, तुम्हाला बँक खात्याचा पुरावा म्हणून चेक सादर करावा लागेल. चेक देताना तो नेहमी रद्द करण्याचे लक्षात ठेवा.

ATM किंवा POS वर डेबिट कार्ड वापरताना काळजी घ्या :- तुम्ही डेबिट कार्ड क्लोनिंगबद्दल ऐकले आहे का? फसवणूक करणारे एटीएममध्ये स्किमिंग उपकरणे लपवतात.

जेव्हा तुम्ही अशा एटीएममध्ये तुमचे कार्ड स्वाइप करता तेव्हा तुमच्या कार्डचे तपशील डिव्हाइसवर साठवले जातात आणि तुमच्या कार्डची प्रत बनवण्यासाठी वापरता येतात.

यामुळे तुम्ही फसवणुकीला बळी पडू शकता. तुम्ही असुरक्षित ठिकाणी असुरक्षित एटीएममध्ये तुमचे कार्ड न वापरून क्लोनिंग रोखू शकता. तसेच, POS मशीन वापरताना कोणत्याही असामान्य संलग्नकांकडे लक्ष द्या.