मत्स्यपालन करून आर्थिक प्रगती साधण्यासाठी मोदी सरकारने सुरु केले ‘असे’ काही; फायदा घ्या अन व्यवसायात यश मिळवा

MHLive24 टीम, 09 जुलै 2021 :- तलावात, नदीच्या पाण्यात पोहणारे मासे सर्वांचे लक्ष वेधून घेतात. पिकाचे चांगले उत्पादन होण्यासाठी पाण्याची कमतरता भागविण्यासाठी शेतकरी जो तलाव घेतात त्यात मासे पालन देखील करू शकतात. आजकाल मासे पालन हे आर्थिक फायद्याचे चांगले साधन बनले आहे. याचाच परिणाम म्हणजे मत्स्यपालनाकडे शेतकरी व पशुपालकांचे आकर्षण सतत वाढत आहे.

आता सरकारने केंद्रीय मत्स्यव्यवसाय, पशुसंवर्धन आणि दुग्धव्यवसाय मंत्री गिरीराज सिंह यांच्या हस्ते मत्स्य सेतु या ऑनलाईन कोर्स मोबाईल अॅपचं उद्घाटन झालं.

Advertisement

हैदराबादच्या राष्ट्रीय मत्स्यव्यवसाय विकास मंडळाच्या अर्थसहाय्यानं आयसीएआर अर्थात, सेंट्रल इन्स्टिट्यूट ऑफ फ्रेश वॉटर एक्वाकल्चर, भुवनेश्वर यांनी हे मोबाईल अॅप विकसित केलं आहे. देशातल्या मत्स्य शेती करणाऱ्या शेतकर्यां ना मत्स्यशेती तंत्रज्ञानाची अद्ययावत माहिती पोहोचवणं हे या ऑनलाईन कोर्सचं उद्दीष्ट आहे.

शेतकऱ्यांसाठी मत्स्य पालनाचे अभ्यासक्रम :- मत्स्य सेतू अ‌ॅपमध्ये माशांच्या प्रजातीनिहाय / विषयनिहाय स्वयं-अध्ययन ऑनलाइन कोर्स मॉड्यूल आहेत , ज्यात मत्स्यपालन तज्ज्ञ , कार्प , कॅटफिश , स्कॅम्पी यासारख्या व्यावसायिकदृष्ट्या महत्वाच्या माशांची पैदास , बियाणे उत्पादन आणि वाढीवर संस्कृती यावर मूलभूत संकल्पना आणि व्यावहारिक प्रात्यक्षिक दिली जातात मरेल , शोभेचे मासे , मोत्याची शेती इ. पाण्याची गुणवत्ता राखण्यासाठी माती आणि चांगल्या व्यवस्थापन पद्धतींचे पालन करण्यासाठी, जलचर क्षेत्रात ऑपरेशनमध्ये अन्न आणि आरोग्य व्यवस्थापन देखील पाठ्यक्रमात उपलब्ध करुन देण्यात आले आहे.

Advertisement

व्हिडीओचा समावेश :- अतिरिक्त शिक्षण सामग्रीसह ,विद्यार्थ्यांच्या सोयीसाठी विभागांना लहान लहान व्हिडिओ मध्ये विभागले गेले आहे. स्वयं-मूल्यांकन करण्यासाठी चाचणी पर्याय देखील अ‌ॅपमध्ये उपलब्ध केले गेले आहेत.

शेतकऱ्यांना मत्स्य सेतू अ‌ॅपवरील प्रत्येक अभ्यासक्रम यशस्वी पूर्ण झाल्यावर ई-प्रमाणपत्र मिळणार आहे. मत्स्य उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी केंद्राचं पुढचं पाऊल, प्रशिक्षणासाठी मत्स्य सेतू अ‌ॅप लाँचद्वारे शेतकरी आपली शंका देखील उपस्थित करू शकतात आणि तज्ञांकडून विशिष्ट सल्ला मिळवू शकतात.

Advertisement

मत्स्य संपदा योजना :- मत्स्यपालनास प्रोत्साहन देण्यासाठी केंद्र सरकार पंतप्रधान मत्स्य संपदा योजना (पीएमएमवायवाय) चालवित आहे. या योजनेच्या माध्यमातून मच्छिमारांच्या उत्पन्नामध्ये वाढ होण्यासाठी मासेमारांना मासे उत्पादनामध्ये वापरल्या जाणार्‍या तंत्राचे प्रशिक्षण देणे सरकारचे ध्येय आहे. यासह, सरकार देशभरात केज कल्चरचे प्रसार करीत आहे.

असे मानले जाते की उत्तर भारतातील राज्यांमध्ये झींगा उत्पादनास अपार संभाव्यता आहे. येथे फिश एक्सपोर्ट हब बनवण्याचीही योजना आहे. माश्यांची वाढती मागणी लक्षात घेता येत्या पाच वर्षांत सरकार देशभरात पंतप्रधान मत्स्य संपदा योजनेंतर्गत 20,050 कोटी रुपये खर्च करणार आहे. त्याचबरोबर मत्स्य निर्यात दुप्पट करण्याचे लक्ष्य ठेवले आहे.

Advertisement

योजनेचे उद्दीष्ट काय आहे ? :- या योजनेच्या माध्यमातून मत्स्यपालनाचा सतत आणि जबाबदार विकास करण्याची केंद्र सरकारची इच्छा आहे. त्यासाठी मत्स्य उत्पादनासाठी पायाभूत सुविधा विकसित केल्या जातील. त्याच वेळी, मत्स्य विविधीकरण, मच्छीमारांना शाश्वत जीवनमान प्रदान करणे , परदेशात निर्यातीस चालना देणे हे उद्दिष्ट आहे.

मासे उत्पादनाची पायाभूत सुविधा तयार केल्यावर, आधुनिक तंत्रज्ञानाद्वारे त्यांच्या निवासस्थान व माशांना संरक्षण पुरविणे आहे. यासाठी मत्स्यव्यवसाय विभाग मत्स्यपालन प्रणाली, बायो-फ्लोक्स सिस्टम, जलाशय पिंजरा प्रथा सारख्या योजना चालवित आहे. त्याचबरोबर सागरी मच्छीमारांचा धोका कमी करण्यासाठीही सरकार काम करत आहे.

Advertisement

यासह, मासेमारी बंदीच्या काळात मच्छीमारांचे उदरनिर्वाह कसे चालवायचे यावरही सरकार काम करीत आहे. यासाठी महिलांना समुद्री शैवाल लागवडीचे प्रशिक्षण दिले जात आहे. यासह सागरी पर्यावरण अनुकूल ठेवण्यासाठीही सरकार प्रयत्न करीत आहे. यासाठी, फिशिंग बोटमध्ये बायो-टॉय लेट वेगाने तयार केले जात आहेत.

  • 👍🏻 राज्यातील ब्रेकिंग बातम्या आणि महत्वपूर्ण माहितीसाठी आजच लाईक करा आमचे FB पेज http://bit.ly/mhlivefbpage
  •  🤷🏻‍♀️ Mhlive24  आता ट्विटर वर ही आजच फॉलो करा http://bit.ly/mhlivetwit

Advertisement